(Wycinek tematyki szkoleniowo
egzaminacyjnch czeladników i mistrzów kominiarskich)
I. Sposoby ustalania przerw w ścianach
kominowych:
Dwa lub więcej przewodow kominowych,
prowadzonych obok siebie stanowi grupę kominową. Ściany oddzielające
poszczególne przewody (ściany działowe) muszą być szczelne, gdyż
nieszczelności wpływają ujemnie na wymagany ciąg kominowy; mogą
również spowodować inne, groźne następstwa, jak zaczadzenia
itp. Przerwy w ścianach kominowych usuwa się po uprzednim
ustaleniu miejsca powstałych przerw ( przebicia). Jeżeli miejsce
przebicia znajduje się na załamaniu przewodu, można to ustalić
za pomocą dwóch lin. W tym celu wprowadza się w oba połączone
przebiciem przewody liny obciążone kulami kominiarskimi, ze względu
na pochylenie przewodów obie kule znajdą się w spadzie jednego z
przewodów. Odczepiając jedną kulę, łączy się obie liny razem
przy obciążeniu tylko jedną kulą. Następnie podciąga się liny
- aż do oporu. Z kolei odmierzamy ten odcinek liny, który został
wyciągnięty powyżej wylotu komina, począwszy od spadu aż do
powstałego oporu włącznie. Ustalona z dokładnością do około
10 cm długości jest równa wysokości przewodu kominowego na
odcinku: spad kominowy - miejsce przebicia. Przerwy pomiędzy
pionowymi przewodami umiejscawia się za pomocą białej taśmy, którą
wprowadzamy do jednego z połączonych przerwą przewodów. W drugim
przewodzie ( przy nakrytym jego wylocie) rozpalamy odpowiednie
paliwo powodujace gęsty i czarny dym. Długość zadymionej
(czarnej) części taśmy jest równa wysokości przewodu kominowego
na odcinku: wylot komina - przerwa w ścianie kominowej.
Przerwy i prześwity w pionowych przewodach kominowych można również
ustalać sposobem tzw. prześwietlania: polega to na wprowadzeniu i
stopniowym opuszczaniu w danym przewodzie elektrucznej lampy
kablowej (podłączonej do sieci) przy równoległej obserwacji
przewodu usytuowanego obok, w którym to przewodzie będą zauważalne
przebicia światła na tych wysokościach i w tych miejscach, w których
występują nieszczelności. Na podstawie odmierzonej długości
opuszczanego kabla - w chwili okazania się światła w przewodzie
obok - umiejscawia się stwierdzoną przerwę. Ustalenie przerw tym
sposobem praktykuje się przeważnie w nowym budownictwie podczas
odbioru budynków ( przewodów kominowych).
Praktykowany jest również zastępczy sposób
umiejscowiania przerw pomiędzy pionowymi przewodami. W jednym z połączonych
przerwą przewodów opuszczamy linę aż do spodu kominowego. W
drugim przewodzie - przy nakrytym jego wlocie rozpala się
odpowiednie paliwo. Na opuszczoną do spodu kominowego linę
zawieszamy poprzez dolny otwór wycierowy pozostałą część
kompletu linowego ( bez kuli ), zakładając w zacisk dwie lub więcej
gęstych szczotek wycierowych o większych od poprzedniego przekroju
kominowego wymiarach. Linę wraz ze szczotkami podciągamy stopniowo
w górę przy równoległym wytwarzaniu gęstego dymu w drugim
przewodzie. Z chwilą osiągnięcia wysokości równej przerwie w ścianie
kominowej lub bezpośrednio nad nią nastąpi gwałtowne
zaprzestanie ulatniania się dymu przez dany przewód kominowy oraz
przerwa ciągu kominowego i odwrotnie. Długość pozostałej od tej
chwili części liny w przewodzie kominowym jest równa wysokości
przewodu kominowego na odcinku: wylot komina- przerwa w ścianie
kominowej.
Nowoczesne ustalanie przerw w ścianach
kominowych - to posługiwanie się kamerą kominową.
2. Odbiory przewodów kominowych.
W celu zabezpieczenia prawidłowej
funkcjonalności urządzeń grzewczo- kominowych oraz bezpiecznej
ich eksploatacji, konieczne jest zbadanie prawidłowości wykonania
tych urządzeń w nowym budownictwie, jak również w budynkach po
kapitalnym remoncie, jeszcze przed oddaniem ich do użytku.
Sprawdzanie - z uwagi na jego znaczenie -
powinno być przeprowadzone pod nadzorem wysokokwalifikowanego
uprawnionego mistrza kominarskiego przez zespół co najmniej
dwuosobowy. Kierujący odbiorem kominów mistrz kominiarski musi znać
przepisy wynikające z prawa budowlanego i zarządzeń wykonawczych
w tym przedmiocie oraz posiadać wystarczającą wiedzę z zakresu:
- budownictwa,
- materiałów budowlanych,
- gospodarki cieplnej,
- projektowania i wykonania kominów i kanałów
oraz urządzeń grzewczych i pomocniczych.
Przy odbiorze przewodów kominowych
dymowych, spalinowych i wentylacyjnych należy przeprowadzić
badania techniczne, które powinny obejmować sprawdzenie:
a/ drożności przewodów,
b/ prawidłowości przebiegu i odległości
od przewodów łatwopalnych części konstrukcyjnych budynku,
c/ wielkości przekroju przewodów,
d/ grubość ścian kominowych wewnętrznych
i zewnętrznych,
e/ wypełnienia spoin,
f/ szczelności przewodów,
g/ otworów wlotowych, wyczystnych i
rewizyjnych,
h/ wylotów przewodów,
i/ prawidłowości podłączeń urządzeń
grzewczo spalinowych i wentylacyjnych,
j/ prawidłowości ciągu kominowego /ciśnienia/,
k/ urządzeń pomocniczych, jak otwory wyłazowe,
drabiny, ławy kominowe, poręcze, klamry itp.
Badania przewodów należy przeprowadzać po
wykonaniu stanu surowego budynku /wymienione w punktach a- f/ oraz
przed oddaniem budynku do użytku /punkty g- f i wtórne badanie
wymienione w punkcie a/. Wszystkie przewody przedstawione do badań
przy otworach rewizyjnych i wyczystnych przy wlotach i wylotach
powinny być oznaczone numerami określającymi ich przeznaczenie
zgodnie z ich numeracją przyjętą w dokumentacji technicznej. W
czasie sprawdzania prawidłowości ciągu wszystkie otwory zewnętrzne
budynku / okna i drzwi/ powinny być zamknięte. Sprawdzanie prawidłowości
ciągu w przewodach wentylacyjnych należy przeprowadzić gdy
temperatura powietrza w pomieszczeniach jest conajmniej o 8 stopni C
wyższa niż temperatura powietrza na zewnątrz bydynku. Badanie
materiałów należy przy odbiorze przewodów przeprowadzać na
podstawie sprawdzania zapisów w dzienniku budowy i innych dokumentów
stwierdzających zgodność użytych materiałów z wymaganiami
dokumentacji technicznej i obowiązujących norm.
Przewody wentylacyjne, spalinowe i dymowe
powinny być wykonane zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją
techniczną, uwzględniającą wymagania odpowiednich norm i zarządzeń.
Odstępstwa od postanowień dokumentacji powinny być uzasadnione bądź
zapisem dokonanym w dzienniku budowy, potwierdzonym przez inspektora
nadzoru, bądź innym równorzędnym dowodem.
Drożność przewodów kominowych
należy sprawdzać za pomocą opuszczanej na linie kuli o srednicy
mniejszej od wymiaru poprzecznego przekroju przewodu o 20 mm, lub za
pomocą kompletu linowego wyposażonego w specjalny metalowy krążek
/zamiast szczotki/ usytuowany w tzw koszyczku o średnicy j. w. Drożność
przewodów bocznych sprawdza się za pomocą jednego z wyżej
wymienionych urządzeń przez spuszczenie kuli lub krążka przez
otwów rewizyjny usytuowany w miejscu włączenia przewodu bocznego
do przewodu zbiorczego i obserwowania w otworach wlotowych.
Sprawdzanie prawidłowości przebiegu
przeprowadza się równocześnie ze sprawdzeniem drożności przez
porównanie przebiegu przewodu z dokumentacją.
Sprawdzanie wypełnienia spoin
przeprowadza się wzrokowo przez obserwację zewnętrznych
powierzchni przewodów.
Sprawdzanie szczelności przewodów
przeprowadza się przez spalanie proszku dymowego lub innego zastępczego
materiału w badanym przewodzie. Przed rozpoczęciem próby szczelności
wszystkie otwory znajdujące się w badanym przewodzie, oprócz
otworu wylotowego, należy uszczelnić. Po ukazaniu się dymu w
wylocie należy ten wylot zamknąć i obserwować wloty w sąsiednich
przewodach. W uzasadnionych przypadkach należy posługiwać się
kamerą kominiarską.
Sprawdzanie otworów wyczystnych,
rewizyjnych i wlotowych przeprowadza
się przez dokładne obejrzenie, próbę zamknięcia i otwarcia
drzwiczek, próbę obruszania ich ręką oraz porównania ich
rozmieszczenia z dokumentacją.
Sprawdzanie wylotów przewodów
przeprowadza się za pomocą przymiaru z podziałką milimetrową
oraz przez dokładne ich obejrzenie i porównanie z dokumentacją.
Sprawdzanie prawidłowości ciągu przeprowadza
się przed podłączeniem i po podłączeniu przy pomocy urządzenia
pomiarowego /Anemometru/ .
Sprawdzanie urządzeń zabezpieczających
i pomocniczych /włazy, ławy, drabiny, poręcze itp. / przeprowadza
się przez dokładne ich obejrzenie, próbę wytrzymałości i
przydatności, porównanie z normami i ustosunkowanie do celowego i
prawidłowego usytuowania lub rozmieszczenia urządzeń.
Z kontroli i oględzin przewodów kominowych
dymowych, spalinowych i wentylacyjnych, podłączeń oraz urządzeń
pomocniczo- zabezpieczających należy sporządzić protokół
sprawozdawczo - opiniodawczy, uwzględniający zakres badań,
stwierdzone uchybienia, niezgodności z dokumentacją techniczną,
niezgodności z przepisami lub normami, występujące zagrożenia,
przewidywane utrudnienia lub przeszkody mogące mieć wpływ na
celowe i prawidłowe eksploatowanie urządzeń oraz inne uwagi
wynikające z przeprowadzonego zakresu badań.
Ujednolicony i ogólnie przyjęty wzór
protokółów /sprawozdań/ zawiera konkretne pytania obejmujące
niemal całokształt zakresu badań oraz różne warianty i
konstrukcje występujące w budownictwie ogólnym. Ujednolicone
druki protokółów sprawozdawczo- opiniodawczych odpowiadające
wymogom stosowanych przepisów ułatwiają pracę i porozumienie
mistrza kominiarskiego z kierownikami budów i służbami nadzoru
budowlanego.
Dokonując odbioru przewodów kominowych
należy sporządzić roboczy szkic zawierający wszelkie dane do
sporządzenia na jego podstawie wymaganego planu sytuacyjnego
przewodów kominowych i podłączeń.
Antoni Heryszek