Milczący
morderca
Lawinowy wzrost liczby wybuchów
gazu, który ma miejsce w ostatnich miesiącach stanowi źródło
zagrożenia dla mieszkańców budynków. Dla mediów bywa źródłem
sensacyjnych publikacji. Jako przyczynę tragedii podnosi się często
mroźną zimę. O ile można przyjąć to wytłumaczenie w przypadku
nieszczelności sieci gazowych, to w przypadkach częstych eksplozji
butli z gazem propan-butan związek jest niewielki, albo zgoła żaden.
Jedną z najistotniejszych przyczyn wypadków jest zły stan
techniczny przewodów gazowych oraz kominów wentylacyjnych i
spalinowych, spowodowany często amatorskim przeprowadzaniem prac
instalatorskich przez osoby nie posiadające odpowiednich
kwalifikacji. Także czyszczenie przewodów kominowych powinno być
dokonywane wyłącznie przez wykwalifikowanych kominiarzy. Istnieje
obowiązek czyszczenia przewodów dymowych 4 razy w roku,
spalinowych 2 razy w roku i wentylacyjnych l raz w roku.
Znacznie rzadziej komentowane są wypadki zatruć gazem lub
spalinami pochodzącymi ze spalania gazu i niepełnego spalania węgla.
Zatruć tych jest o wiele więcej niż wybuchów gazu. Nie znana
jest dokładna ich statystyka w skali kraju. O wielkości zjawiska
świadczy ekspertyza Kliniki Toksykologii Collegium Medicum
Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, z 1995 roku. W jednej
tylko krakowskiej klinice rocznie notuje się od 255 do 310 przypadków
zatruć denkiem węgla, popularnie zwanym czadem. Wiele osób
zatrutych tlenkiem węgla ginie na miejscu wypadku przed udzieleniem
pomocy lekarskiej. W Zakładzie Medycyny Sądowej Akademii Medycznej
w Krakowie przeprowadza się rocznie sekcje 46 - 49 zmarłych z
powodu zatrucia tlenkiem węgla. Dodać należy, że nie zawsze nagła
śmierć w łazience lub innym pomieszczeniu jest kojarzona z
tlenkiem węgla. Bywało, że uznawano zawał lub inną przyczynę
śmierci. Tlenek węgla jest gazem bezbarwnym i bezwonnym, przez co
szczególnie niebezpiecznym. Nazywany jest "milczącym mordercą".
W jednym z mieszkań dopiero po kolejnej ofierze śmiertelnej w łazience
stwierdzono wadliwe odprowadzanie spalin z termy gazowej.

Jak wynika
z krakowskiej ekspertyzy od 75% do 90 % zatruć tlenkiem węgla
spowodowane jest działaniem spalin z piecyka gazowego. Dalsze
miejsca zajmują niepełne spalanie węgla i pożary. W jednej ze
szkół w Zabrzu 18 marca br. z niesprawnych przewodów kominowych
ulotnił się czad. W wyniku zatrucia tlenkiem węgla 62 dzieci
znalazło się w szpitalu. W sylwestrową noc czad z piecyka
gazowego zainstalowanego bez wymaganego zezwolenia w pomieszczeniu
bez wentylacji spowodował w Celestynowie śmierć sześcioosobowej
rodziny. Ofiary tlenku węgla cicho umierają i cicho odchodzą.
Co zatem robić aby uniknąć tragedii ? Podstawową sprawą jest
dbać o prawidłowy stan instalacji gazowej. Równie ważną rzeczą
jest zapewnienie skutecznej wentylacji i odprowadzania spalin z urządzeń
gazowych. Zła wentylacja, lub jej brak jest
częstym powodem zatruć. Zwykła kratka wentylacyjna prawidłowo
podłączona do przewodu wentylacyjnego w ciągu doby aż stukrotnie
wymienia powietrze w pomieszczeniu i usuwa gaz w razie jego
ulatniania. Dlatego bardzo często sprawna wentylacja to życie.
Prawo Budowlane nałożyło obowiązek corocznej kontroli urządzeń
gazowych i przewodów kominowych we wszystkich użytkowanych
budynkach. Przebieg ubiegłorocznej kontroli przewodów kominowych
wykazuje, że do najczęściej występujących usterek należą :
1. Brak lub nieprawidłowa wentylacja grawitacyjna w kuchniach i kotłowniach
węglowych zwłaszcza budynków jednorodzinnych.
2. Brak wentylacji grawitacyjnej w pomieszczeniach ogrzewanych
promiennikami na gaz propan-butan.
3. Uszkodzone kominy ponad dachem.
4. Uszkodzone drzwiczki wyciorowe .
Wiosną służba kominiarska przystąpi do
dokonywania corocznego sprawdzania stanu technicznej sprawności
przewodów kominowych:
wentylacyjnych, spalinowych i dymowych. Do kontroli przewodów
kominowych są upoważnione osoby, które posiadają kwalifikacje
mistrza kominiarskiego. Wszyscy mistrzowie kominiarscy, członkowie
Korporacji Kominiarzy Polskich posiadają imienne legitymacje ze zdjęciem,
jednolite w całym kraju, potwierdzające posiadanie wymaganych
ustawą kwalifikacji do przeprowadzania kontroli przewodów
kominowych. We własnym interesie właściciele i użytkownicy
budynków powinni dopilnować, aby kontrole te kontrole zostały
przeprowadzone, a ewentualne usterki usunięte. Bliższe informacje
można uzyskać w Wydziałach Nadzoru Budowlanego Urzędów Wojewódzkich,
Urzędów Rejonowych , a także Oddziałach Regionalnych Korporacji
Kominiarzy Polskich.
Piotr Pacyna
|